Author

Denk Mal
Aktualności, Historia Niemiec, Historia Polski,

Denk mal an Polen. Eine deutsche Debatte

  • Autor:  Dieter  Bingen
  • Wydawca:  Edition.fotoTAPETA,  Berlin  2020
  • Seria:  „Edition.fotoTAPETA-Essay”
  • ISBN:  978-3-940524-98-0
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  82

Jesienią 2020 r. niemiecki parlament przyjął wniosek wzywający do utworzenia w Berlinie miejsca pamięci poświęconego polskim ofiarom II wojny światowej i niemieckiej okupacji w Polsce. Bundestag zobowiązał rząd Niemiec do utworzenia miejsca pamięci, które stałoby się miejscem spotkań, wymiany i konfrontacji z historią.

Jednym z orędowników upamiętnienia polskich ofiar wojny i okupacji jest Dieter Bingen, wieloletni dyrektor Niemiecko-Polskiego Instytutu w Darmstadt. W publikacji Denk mal an Polen  Bingen opisuje długą tradycję antypolskich stereotypów, które po części pokutują do dziś i utrudniają przebicie się z projektem pomnika, a także podsumowuje niemiecką debatę na temat upamiętnienia polskich ofiar II wojny światowej.

Urbanik _Trauriges Kapitel
Historia Niemiec, Historia Polski, Prasa niemiecka,

„Trauriges Kapitel entfesselter Leidenschafte(...)

  • Autor:  Marius  Urbanik
  • Wydawca:  ibidem  Verlag,  Stuttgart  2020
  • ISBN:  978-3-8382-1497-9
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  217

Trzy powstania śląskie w latach 1919–1921 oraz plebiscyt z 1921 roku, w których wyniku Górny Śląsk został podzielony między Niemcy i Polskę, doprowadziły do ​​niezwykle gorącej debaty w Niemczech. Analizy tego okresu z perspektywy ówczesnej niemieckiej prasy liberalnej podjął się historyk i politolog Marius Urbanik.

Autor publikacji  „Trauriges  Kapitel  entfesselter  Leidenschaften”zbadał doniesienia prasowe na temat Górnego Śląska w latach 1919-1921, ukazując stosunek niemieckich dzienników liberalnych do wydarzeń tamtego okresu. Wnioski wynikające z przedstawionej analizy zawartości prasy wzbogacają i uzupełniają wiedzę o historii podzielonego regionu.

Sądownictwo
Historia Polski, Niemcoznawstwo,

Sądownictwo niemieckie i jego rola w polityce oku(...)

  • Autor:  Maximilian  Becker
  • Tłumaczenie:  Wieńczysław  Niemirowski
  • Wydawca:  Instytut  Pamięci  Narodowej,  Warszawa  2020
  • ISBN:  978-83-8098-199-7
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  382, [1]

System prawa i sądownictwa w III Rzeszy został ukształtowany w duchu narodowego socjalizmu i „narodowej” filozofii prawa. Niemiecki wymiar sprawiedliwości stał się strukturą nowej rasistowskiej idei „wspólnoty narodowej” oraz instrumentem panowania i ucisku na służbie Hitlera.

Maximilian Becker udowadnia, że taki charakter miało również sądownictwo niemieckie w okupowanej Polsce od końca 1939 roku. Dodatkowo uległo ono radykalizacji wskutek rozporządzeń „wojennego prawa karnego” i zaostrzenia orzecznictwa. Większość ofiar wymiaru sprawiedliwości stanowili Polacy, a zjawiskiem bardzo widocznym było nierówne traktowanie przez sądy Niemców i Polaków.

Autor przedstawia wymiar sprawiedliwości w kontekście historii niemieckiej okupacji. Becker wykazuje, że sądownictwo było ważnym, wręcz nieodzownym elementem niemieckiego panowania na terenach wschodnich podbitych przez III Rzeszę, służącym stabilizacji władzy i germanizacji.

Deutsche Bank
Aktualności, Historia Niemiec, Niemcoznawstwo,

Deutsche Bank. The global hausbank 1870-2020

  • Autorzy:  Werner  Plumpe,  Alexander  Nützenadel,  Catherine  R.  Schenk
  • Wydawca:  Bloomsbury,  London  2020
  • ISBN:  978-1-4729-7732-8
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  XVI,  736

W ciągu 150 lat swego istnienia Deutsche Bank budował pozycję jednego z głównych graczy w świecie finansów międzynarodowych. Jednak wydarzenia, które zmieniły oblicze Europy: dwie wojny światowe, powstanie i upadek komunizmu, nie mogły pozostać bez wpływu na działalność Banku, która w latach 1914-1989  ograniczała się głównie do ram krajowych.

Werner Plumpe, Alexander Nützenadel i Catherine R. Schenk w książce poświęconej dziejom Banku przedstawiają środki, jakie bankowcy podejmowali, aby stawić czoła głębokim wstrząsom zachodzącym w Europie i na świecie. Autorzy ukazują też, jak w ostatnich 30 latach Deutsche Bank powracał na rynek europejski i globalny, wytyczając nowe ścieżki w światowym biznesie kapitałowym.

Mały Oświęcim
Historia Polski, Książki,

Mały Oświęcim. Dziecięcy obóz w Łodzi

  • Autorzy:  Jolanta  Sowińska-Gogacz,  Błażej  Torański
  • Wydawca:  Prószyński Media sp.z o.o.,  Warszawa  2020
  • ISBN:  978-83-8169-337-0
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  312 s., 24 s. tablic kolorowych

Od grudnia 1942 r. do stycznia 1945 r. w Łodzi funkcjonował obóz koncentracyjny dla polskich dzieci utworzony przez niemieckiego okupanta – Polen-Jugendverwahrlager der Sicherheitspolizei in Litzmannstadt. W ciągu ponad 2 lat przez obóz ukryty na obszarze łódzkiego getta przeszła nieznana liczba polskich dzieci w wieku od niespełna roku do 16 lat.

Dwoje autorów książki Mały Oświęcim  połączyło wyniki swoich badań. Jolanta Sowińska-Gogacz przeprowadziła ponad 20 rozmów z ostatnimi żyjącymi więźniami ocalałymi z obozu. Błażej Torański przeanalizował kilka tysięcy stron akt procesu wachmanki Genowefy Pohl vel Eugenii Pol. Dzięki ich wspólnej pracy przywrócona została pamięć o istnieniu łódzkiego obozu na Przemysłowej.

The end
Aktualności, Problematyka europejska, Stosunki międzynarodowe,

The end of European security institutions? The EU&(...)

  • Autor:  Benjamin  Zyla
  • Wydawca:  Springer,  Cham  2020
  • Seria:  „Springer Briefs in Political Science”
  • ISBN:  978-3-030-42159-5
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  XI, [1], 102

W obliczu Brexitu w refleksję nad jego konsekwencjami dla dwóch najważniejszych instytucji bezpieczeństwa w Europie czyli Wspólnej Polityki Zagranicznej i Bezpieczeństwa Unii Europejskiej (WPZiB) oraz NATO włączył się Benjamin Zyla, kanadyjski politolog i socjolog.

Autor pracy The end of European security institutions?  dokonał przeglądu ewolucji stosunków między Wielką Brytanią a NATO i Unią Europejską. Druga część publikacji dotyczy kontekstów geopolitycznych i potencjalnych skutków Brexitu, ukazując perspektywy, jakie ma Unia Europejska w przypadku zawarcia porozumienia z Wielką Brytanią. B.Zyla przedstawił prawdopodobne scenariusze przyszłych wydarzeń, wnosząc ważny wkład w debatę polityczną w dziedzinie bezpieczeństwa międzynarodowego w Europie i na świecie.

Zanik ludu
Historia Niemiec, Historia Polski,

Zanik ludu mazurskiego / Janusz Małłek

  • Autor:  Janusz  Małłek
  • Wydawca:  Oficyna  Retman,  Dąbrówno;  Archiwum  Państwowe,  Olsztyn  2020
  • Seria:  „Moja  Biblioteka  Mazurska”,  nr 34
  • ISBN:  978-83-62552-46-7
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  241, [5]

Wywodzący się z rodziny mazurskiej historyk Janusz Małłek przygotował kompendium wiedzy o historii regionu i ludności mazurskiej. W trzynastu esejach autor ukazał dzieje polskiego osadnictwa na Mazurach, tożsamość regionalną i narodową Mazurów, germanizację i emigrację Mazurów do Niemiec, ruch polski w okresie międzywojennym, skomplikowaną tzw. sprawę mazurską w okresie II wojny światowej oraz powojenne dzieje ludu mazurskiego.

Prezentując dzieje Mazurów J. Małłek odwołał się do wielu różnorodnych źródeł: mazurskich, niemieckich, polskich i rosyjskich. Publikacja zawiera też niepublikowany wcześniej fragment pamiętnika działacza mazurskiego Karola Małłka, ojca autora.

Niemiecki materiał_Katyń
Historia Niemiec, Historia Polski, Historia powszechna, Zasoby archiwalne,

Niemiecki urzędowy materiał w sprawie masowego m(...)

  • Redakcja:  Adam  Bosiacki
  • Przekład:   Przemysław  Bentkowski
  • Wydawca:  Instytut  Pamięci  Narodowej,  Warszawa  2020
  • ISBN:  978-83-8098-875-0
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  478, [1]

Istotnym materiałem dla badania zbrodni katyńskiej jest zbiór niemieckich dokumentów powstałych po ekshumacjach wiosną 1943 r. i w tym samym roku wydanych drukiem przez centralne wydawnictwo NSDAP. W owej publikacji jeden z systemów totalitarnych oskarżał drugi o dokonanie masowej zbrodni ludobójstwa.

Opublikowane wówczas dokumenty zostały obecnie przetłumaczone w całości na język polski i wydane w książce Niemiecki urzędowy materiał w sprawie masowego mordu w Katyniu. Oprócz raportów i protokołów niemieckich komisji oraz zespołów badawczych zbiór zawiera również zeznania rosyjskich i polskich świadków dokonanej zbrodni, a także listę ponad 4 tysięcy ofiar zidentyfikowanych do 7 czerwca 1943 r. Całość uzupełnia bogata dokumentacja fotograficzna.

Aufsteiger
Historia Niemiec, Historia powszechna, Niemcoznawstwo, Stosunki międzynarodowe,

Der Aufsteiger. Eine Geschichte Deutschlands von 1(...)

  • Autor:  Edgar  Wolfrum
  • Wydawca:  Klett-Cotta,  Stuttgart 2020
  • ISBN:  978-3-608-98317-3
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  368

Republika Federalna Niemiec znacznie zmieniła się od zjednoczenia w 1990 roku. Nie tylko zwiększyło się terytorium i wzrosła liczba ludności, ale Niemcy zaczęły być postrzegane przez inne kraje jako państwo o wielkim znaczeniu politycznym w świecie, a przez migrantów jako wymarzony punkt docelowy.

Edgar Wolfrum, historyk i politolog z Uniwersytetu w Heidelbergu, podsumowuje wydarzenia ostatnich 30 lat historii Niemiec. Autor książki Der Aufsteiger  odnotowuje wzrost znaczenia RFN w polityce światowej, ale zauważa również problemy podzielonego społeczeństwa i rozprzestrzeniający się pesymizm. Wolfrum zadaje pytanie, czy RFN jest nadal „udaną demokracją”, oraz ukazuje nowe wyzwania stojące przed państwem niemieckim we współczesnym świecie.

Proskrypcja
Historia Niemiec, Historia Polski,

Proskrypcja w nowej odsłonie. Niemieckie listy go(...)

  • Autor:  Grzegorz  Bębnik
  • Wydawca:  Instytut  Pileckiego,  Warszawa  2020
  • ISBN:  978-83-66340-34-3
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  359

Przed II wojną światową funkcjonariusze służb bezpieczeństwa III Rzeszy stworzyli wykaz nazwisk Polaków potencjalnie groźnych dla przyszłej władzy okupacyjnej, przeznaczonych do szybkiego aresztowania i likwidacji. Spis ten przetrwał w formie Sonderfahndungsbuch Polen, czyli Specjalnej księgi gończej dla Polski.

Grzegorz  Bębnik ukazuje rozwój list proskrypcyjnych w Niemczech do czasów nazistowskich oraz ich zastosowanie na potrzeby polityki okupacyjnej. Autor Proskrypcji w nowej odsłonie analizuje zachowaną księgę gończą dla Polski i porównując ją z analogicznymi publikacjami przygotowanymi na wypadek podboju krajów Europy Zachodniej, porządkuje i doprecyzowuje informacje o niemieckich listach gończych.