Browsing Category

Historia Polski

Proskrypcja
Historia Niemiec, Historia Polski,

Proskrypcja w nowej odsłonie. Niemieckie listy go(...)

  • Autor:  Grzegorz  Bębnik
  • Wydawca:  Instytut  Pileckiego,  Warszawa  2020
  • ISBN:  978-83-66340-34-3
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  359

Przed II wojną światową funkcjonariusze służb bezpieczeństwa III Rzeszy stworzyli wykaz nazwisk Polaków potencjalnie groźnych dla przyszłej władzy okupacyjnej, przeznaczonych do szybkiego aresztowania i likwidacji. Spis ten przetrwał w formie Sonderfahndungsbuch Polen, czyli Specjalnej księgi gończej dla Polski.

Grzegorz  Bębnik ukazuje rozwój list proskrypcyjnych w Niemczech do czasów nazistowskich oraz ich zastosowanie na potrzeby polityki okupacyjnej. Autor Proskrypcji w nowej odsłonie analizuje zachowaną księgę gończą dla Polski i porównując ją z analogicznymi publikacjami przygotowanymi na wypadek podboju krajów Europy Zachodniej, porządkuje i doprecyzowuje informacje o niemieckich listach gończych.

Raporty Stasi
Historia Niemiec, Historia Polski,

Raporty polskie Stasi. T.1 : W przededniu stanu wo(...)

  • Autorzy:  Tytus Jaskułowski,  Filip Gańczak,  Konrad Knoch,  Piotr Abryszeński,  Ewa Pejaś
  • Wydawca:  Instytut  Pamięci  Narodowej,  Szczecin – Warszawa 2020
  • ISBN:  978-83-8098-922-1
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  583

Kierownictwo partyjno-państwowe Niemieckiej Republiki Demokratycznej w latach osiemdziesiątych XX wieku było informowane  przez Stasi o najważniejszych wydarzeniach w Polsce. Na ile były to informacje rzetelne – próbują odpowiedzieć autorzy, konfrontując publikowane raporty z obecnym stanem wiedzy na temat historii PRL.

W tomie 1. Raportów polskich Stasi  zebrano 27 tygodniowych ocen wewnętrznej sytuacji w Polsce sporządzanych przez Ministerstwo Bezpieczeństwa Państwowego NRD w 2. połowie 1981 roku.

Żerko
Historia Niemiec, Historia Polski, Najnowsze publikacje Instytutu Zachodniego,

Stosunki polsko-niemieckie 1938-1939 / Stanisław (...)

  • Autor:  Stanisław  Żerko
  • Wydawca:  Instytut  Zachodni,  Poznań  2020  (wyd. II poprawione)
  • Seria:  „Studium Niemcoznawcze Instytutu Zachodniego”,  nr 96
  • ISBN:  978-83-66412-04-0
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  502, [1]

Wznawiana po ponad dwudziestu latach publikacja zawiera analizę relacji między Warszawą a Berlinem w roku poprzedzającym agresję hitlerowskiej Rzeszy na Polskę. Autor nawiązuje również do wydarzeń z lat wcześniejszych (1933-1938), ukazując m. in. politykę Piłsudskiego i Becka wobec Niemiec, zabiegi Hitlera o pozyskanie Polski jako sojusznika-juniora oraz polską „politykę balansowania” podczas kryzysu czechosłowackiego w 1938 roku.

Praca została oparta na obszernej literaturze przedmiotu oraz na podstawie licznych niepublikowanych dokumentów z archiwów polskich, niemieckich i brytyjskich.

Wieczny początek
Aktualności, Historia Niemiec, Historia Polski,

Wieczny początek. Warmia i Mazury / Beata Szady

  • Autor:  Beata  Szady
  • Wydawca:  Wydawnictwo  Czarne,  Wołowiec  2020
  • Seria:  „Sulina”
  • ISBN:  978-83-8049-984-3
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  403, [3]

Gdy po II wojnie światowej Warmia i Mazury wróciły do Polski, mieszkańcy tych ziem, będący wcześniej obywatelami Niemiec,  musieli odnaleźć się w nowej, polskiej rzeczywistości.

Autorka Wiecznego początku, dziennikarka i wykładowczyni akademicka Beata Szady przemierza Warmię i Mazury, szukając odpowiedzi na pytanie o tożsamość. Rozmawia z różnymi ludźmi, których łączy jedno – wciąż muszą zaczynać od nowa.

Dzwony
Historia Niemiec, Historia Polski, Najnowsze publikacje Instytutu Zachodniego,

Dzwony pożyczone. Studia historyczne i prawne nad(...)

  • Autor:  Marceli  Tureczek
  • Wydawca:  Instytut  Zachodni,  Poznań  2020
  • Seria:  „Ziemie  Zachodnie – Studia i Materiały”, nr 28
  • ISBN:  978-83-66412-03-3
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  249

Dzwony to nie tylko zabytki ludwisarstwa, ale przede wszystkim dobra kultury. Autor pracy Dzwony pożyczone skupia się na aspekcie historyczno-prawnym strat wojennych w dziedzinie kultury na obszarze dawnych niemieckich prowincji wschodnich.

Na przykładzie dzwonów Marceli Tureczek ukazuje spór w relacjach polsko-niemieckich co do prawnego statusu dóbr kultury pochodzących z terenów zachodniej Polski. Strona polska, powołując się na konwencję haską, pozostaje na stanowisku, iż dobra kultury wywiezione stąd w okresie II wojny światowej  przez osoby i instytucje niemieckie przynależą do tego obszaru. Strona niemiecka stoi na gruncie zasady podążania dóbr kultury za ludnością, co ma potwierdzać prawo własności byłych niemieckich mieszkańców tych obszarów do obiektów przemieszczonych w czasie wojny i tuż po jej zakończeniu.

Kiwerska_Ucieczki
Historia Niemiec, Historia Polski, Historia powszechna, Najnowsze publikacje Instytutu Zachodniego,

Przez Budapeszt, Pragę i Warszawę na Zachód. Uc(...)

  • Autor:  Jadwiga  Kiwerska
  • Wydawca:  Instytut  Zachodni,  Poznań  2020
  • Seria:  „Prace  Instytutu  Zachodniego”,  nr 97
  • ISBN:  978-83-66412-02-6
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  106, [20]

Latem 1989 roku Niemiecką Republikę Demokratyczną ogarnęła fala ucieczek. Tysiące mieszkańców Niemiec Wschodnich próbowało przedostać się na Zachód, wybierając drogę poprzez placówki dyplomatyczne RFN znajdujące się w trzech państwach bloku komunistycznego.

Publikacja  Przez Budapeszt, Pragę i Warszawę na Zachód  ukazuje przyczyny masowych ucieczek obywateli NRD oraz opisuje ich okrężną drogę ku wolności. Autorka książki przedstawia podobieństwa i różnice w traktowaniu problemu uchodźców z Niemiec Wschodnich przez władze Węgier, Czechosłowacji i Polski. J. Kiwerska podkreśla też wielkie zaangażowanie obywateli tych trzech państw w pomoc ponad 120 tysiącom uciekinierów z NRD.

Książka została wydana również w wersji niemieckiej pt. Über Budapest, Prag und Warschau in den Westen. Die Flucht von DDR-Bürgern im Jahre 1989  (Instytut Zachodni, Poznań 2020).

Wańkowska_Tamte lata
Historia Polski, Książki,

Tamte lata, tamci ludzie = Diese Jahre, diese Leut(...)

  • Autor:  Joanna  Wańkowska-Sobiesiak
  • Tłumaczenie:  André  Schmeier
  • Wydawca:  Olsztyńskie  Stowarzyszenie  Mniejszości  Niemieckiej,  Olsztyn  2019
  • ISBN:  978-63-922509-8-2
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  280

Joanna Wańkowska-Sobiesiak, autorka kilkunastu publikacji dotyczących historii Warmii i Mazur, tym razem przybliża dzieje dwóch szkół utworzonych po II wojnie światowej: Mazurskiego Uniwersytetu Ludowego w Rudziskach Pasymskich oraz Warmińskiego Uniwersytetu Ludowego w Jurkowym Młynie. Szkoły te miały przygotowywać młodych mieszkańców dawnych Prus Wschodnich do życia w polskiej rzeczywistości.

Pisarka rozpoczyna od przytoczenia udokumentowanych faktów związanych z kilkuletnią działalnością obu uniwersytetów ludowych, jednak najważniejszą częścią dwujęzycznej polsko-niemieckiej książki Tamte lata, tamci ludzie = Diese Jahre, diese Leute są rozmowy z ostatnimi żyjącymi świadkami powojennej historii. Dziesięcioro rozmówców opowiada autorce o swoich doświadczeniach związanych z MUL i WUL. W publikacji zawarto też dodatek Zapomniane słowa, słownik mazurskich słów, zwrotów i powiedzonek spisanych wiele lat temu przez Käte Zieziulewicz, Mazurkę z Mikołajek – świadectwo zanikającego na naszych oczach dawnego świata Mazurów.

Uber Warschau
Historia Niemiec, Historia Polski,

Über Warschau in den Westen. Botschaftsfluchten 1(...)

  • Autor:  Cornelia  Klammt
  • Wydawca:  epubli,  Berlin  2019
  • ISBN:  978-3-7485-8220-5
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  [4], 188, [4]

Publikacja autorstwa Cornelii Klammt ukazuje paradoks ucieczki na Zachód przez Wschód. Latem 1989 roku około 6 tysięcy obywateli Niemieckiej Republiki Demokratycznej uciekło do RFN przez ambasadę niemiecką w Warszawie. Niemcy z NRD wykorzystali fakt, że w Polsce po wyborach z 4 czerwca 1989 roku zmieniły się warunki polityczne.

Autorka przedstawia fakty i wydarzenia istotne dla ówczesnej sytuacji w oparciu o materiały archiwalne z RFN, a także przytacza świadectwa osób bezpośrednio zaangażowanych w pomoc uciekinierom.

Sakson_Nowe społeczeństwo
Aktualności, Historia Polski, Książki,

Nowe społeczeństwo Ziem Zachodnich i Północnyc(...)

  • Autor:  Andrzej  Sakson
  • Wydawca:  Wydawnictwo Naukowe Wydziału  Nauk  Politycznych  i  Dziennikarstwa  UAM,  Poznań  2020
  • ISBN:  978-83-65817-29-7
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  225, [1]

Autor publikacji analizuje 75 lat tworzenia się społeczeństwa Ziem Zachodnich i Północnych, począwszy od migracji przez powstawanie polskiej administracji i zagospodarowanie, aż po kwestię rodzenia się nowego społeczeństwa postmigracyjnego. Andrzej Sakson przedstawia specyfikę przemian społecznych poszczególnych ziem pogranicza, uwzględniając też odmienności wynikające z różnego sąsiedztwa: Niemiec, Czech i Rosji (Obwodu Kaliningradzkiego). Książka nawiązuje do pamięci o przeszłości i polityki historycznej, w tym rozrachunków z II wojną światową, a także prezentuje przemiany etosu Ziem Odzyskanych od 1945 roku do dziś.

1918_Sympozjum_miękka
Historia Polski, Historia powszechna,

1918 – Das letzte Kriegsjahr. Symposium 9.No(...)

  • Redakcja:  Heeresgeschichtliches  Museum  Wien
  • Wydawca:  Republik Österreich – Bundesminister für Landesverteidigung,  Wiedeń  2019
  • Seria:  „Acta Austro-Polonica”,  Bd. 11
  • ISBN:  978-3-902551-89-4
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  287

Publikacja 1918 – Das letzte Kriegsjahr  prezentuje artykuły napisane na podstawie referatów wygłoszonych podczas sympozjum o tej samej nazwie w listopadzie 2018 r. w  wiedeńskim Heeresgeschichtliches  Museum. Autorzy wystąpień skupili się na wybranych postaciach i wydarzeniach ostatniego roku I wojny światowej w Europie Środkowo-Wschodniej.

W sympozjum uczestniczyli również polscy badacze, którzy przybliżyli słuchaczom wypadki roku 1918 na ziemiach polskich. Ich wystąpienia także opublikowano w tomie pokonferencyjnym, m. in. Jerzy Gaul w swoim referacie ukazał postać Józefa Piłsudskiego – męża stanu i polityka, a Piotr Kubiak z Instytutu Zachodniego w tekście Der Großpolnische Aufstand 1918 – 1919. Ursachen, Verlauf und Folgen  przedstawił dzieje Powstania Wielkopolskiego.

Nowsze
Starsze