Browsing Category

Historia Polski

Unter deutscher
Historia Niemiec, Historia Polski, Problematyka europejska,

Unter deutscher Besatzung. Europa 1939-1945

  • Autor:  Tatjana Tönsmeyer
  • Wydawca:  Verlag  C.H. Beck,  München  2024
  • ISBN:  978-3-406-81735-9
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  650, [1]

Podczas II wojny światowej Niemcy zajęli ziemie od północnej Norwegii do greckich wysp Morza Śródziemnego i od francuskiego wybrzeża Atlantyku do zachodniej części Związku Radzieckiego. Na podbitych terytoriach okupanci hitlerowscy narzucali swoje zasady, działając przemocą, a liczba ofiar cywilnych w okupowanych krajach przekroczyła liczbę zabitych żołnierzy.

Tatjana Tönsmeyer pokazuje, jak II wojna światowa zmieniła życie milionów ludzi i jak wyglądało życie Europejczyków pod okupacyjnym reżimem.

Historia Kaszubów
Historia Niemiec, Historia Polski,

Historia Kaszubów w dziejach Pomorza, T. 2 : Czas(...)

  • Autor:  Zygmunt  Szultka
  • Wydawca:  Instytut Kaszubski,  Gdańsk  2024
  • ISBN:  978-83-67683-23-4
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  997, [3]

Nakładem Instytutu Kaszubskiego ukazał się kolejny tom syntezy zapoczątkowanej przed laty przez profesora Gerarda Labudę. Autor, Zygmunt Szultka, zajął się dziejami Kaszubów w latach 1455-1815 w kontekście zmieniających się realiów politycznych – w Rzeczypospolitej Obojga Narodów, państwie brandenbursko-pruskim i Królestwie Pruskim.

W efekcie pogłębionych badań archiwalnych powstała publikacja napisana z wyjątkową dbałością o szczegóły, wzbogacona licznymi ilustracjami, mapami oraz reprodukcjami dokumentów dotyczących Pomorza i jego mieszkańców.

Hejmowski
Historia Polski, Książki,

Adwokat Poznańskiego Czerwca 1956. Stanisław Hej(...)

  • Redakcja naukowa:  Piotr  Grzelczak
  • Wydawca:  Wydawnictwo  Instytutu Pamięci Narodowej,  Poznań – Warszawa  2024
  • Seria:  „Studia i Materiały Poznańskiego IPN”,  t. 55
  • ISBN:  978-83-8376-028-5
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  239, [1] s., [48] s. tablic

Stanisław Hejmowski, który po II wojnie światowej pełnił przymusową rolę obrońcy w rozprawie kata Warthegau Arthura Greisera, w 1956 roku był liderem grupy adwokatów broniących przed sądem uczestników Poznańskiego Czerwca. Spotkały go za to dotkliwe szykany ze strony władz PRL-u, które próbowały zniszczyć niezłomnego prawnika.

Publikacja ukazuje postać Stanisława Hejmowskiego, jego barwne i pracowite życie, a także przypomina innych adwokatów Poznańskiego Czerwca – około 30 prawników dobrowolnie i często bezinteresownie podejmujących się obrony poznańskich robotników.

Chwalba Polska krwawi
Historia Polski, Historia powszechna,

Polska krwawi Polska walczy. Jak żyło się pod o(...)

  • Autor:  Andrzej  Chwalba
  • Wydawca:  Wydawnictwo  Literackie,  Kraków  2024
  • ISBN:   978-83-08-08470-0
  • Oprawa: twarda
  • Liczba stron:  538, [6]

Andrzej Chwalba ukazuje obraz Polski w latach 1939–1945, Polski krwawiącej i walczącej. Jednak powszechnym doświadczeniem milionów ludzi w czasie II wojny światowej była codzienna egzystencja i starania o zaspokojenie podstawowych potrzeb.

Zauważając potrzebę zrównoważenia historii militarnej i politycznej, autor przedstawia również życie codzienne w okupowanej Polsce w różnych porach roku – na wsi, w małych miasteczkach oraz w metropoliach.

Pieśń uczyła
Historia Niemiec, Historia Polski,

Pieśń uczyła nas wierności dla Polski.  Dziej(...)

  • Opracowanie autorskie  i  redakcyjne:  Jan  Papiór
  • Wydawca:  Wydawnictwo  „Rys”,  Poznań  2024
  • ISBN:  978-83-67287-98-2
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  319

Seria publikacji o Westfalakach przybliża problematykę migracji Polaków za chlebem do Westfalii i Nadrenii na zachodzie Niemiec. Emigracja Westfalaków była z zamierzenia czasowa. Chcieli tylko zarobić nieco grosza i wrócić w rodzinne strony. Tymczasem przebywając na obczyźnie tworzyli polskie środowisko kulturowe, pielęgnując mowę i wiarę ojców również poprzez aktywność chóralistyczną.

Przybyli do Nadrenii i Westfalii polscy robotnicy z wykształceniem zaledwie elementarnym nie byli przygotowani do pracy kulturowej w organizacjach społecznych. Starali się jednak zachować łączność między sobą, gromadząc się m. in. w kołach śpiewu i na zjazdach śpiewackich. Autorzy książki wykorzystali polonijne materiały prasowe i publikacje, by ukazać zaangażowanie Westfalaków w kultywowanie polskich pieśni narodowych, ludowych i religijnych w obcym środowisku.

Niedopolska
Aktualności, Historia Polski, Historia powszechna,

Niedopolska. Nowe spojrzenie na Ziemie Odzyskane

  • Autor:  Sławomir  Sochaj
  • Wydawca:  Wydawnictwo  Filtry,  Warszawa  2024
  • ISBN:  978-83-68180-23-7
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  252, [3]

Przesunięcie granic państwa polskiego w 1945 roku przyniosło skutek w postaci jednej z największych migracji Europy. Jednak pełna integracja nowych ziem ze starymi wciąż napotyka na przeszkody.

Potomek przesiedleńców, Sławomir Sochaj, odkrywa różnice między Polską poniemiecką a popolską. Dziennikarz i politolog zastanawia się, w jakim stopniu historia Ziem Odzyskanych może stanowić dziś lekcję dla Europy stojącej w obliczu nowych masowych migracji.

Iluzje wszechwładzy
Historia Niemiec, Historia Polski,

Iluzje wszechwładzy. Architektura i codzienność(...)

  • Redakcja:  Aleksandra  Paradowska
  • Wydawca:  Centrum  Kultury  Zamek,  Poznań  2025
  • ISBN:  978-83-974649-0-2
  • Oprawa:  miękka
  • Liczba stron:  252, [4]

Na przełomie 2024 i 2025 roku Centrum Kultury Zamek w Poznaniu prezentowało wystawę Iluzje wszechwładzy. Architektura i codzienność pod okupacją niemiecką. Miejsce ekspozycji było nieprzypadkowe, gdyż dawny zamek cesarski podczas II wojny światowej był siedzibą gauleitera Arthura Greisera.

Dwujęzyczny polsko-niemiecki katalog wystawy przybliża zamysł jej twórców, aby ukazać historię Warthegau (Kraju Warty) z perspektywy przestrzeni miejskiej, wnętrz i krajobrazu, a zbrodnie hitlerowskie przedstawić w relacji do codziennego życia społeczeństwa okupacyjnego.

Kolaboracja
Historia Polski, Historia powszechna,

Brzydkie słowo na “k”. Rzecz o kolabo(...)

  • Autor:  Piotr M. Majewski
  • Wydawca:  Wydawnictwo  Krytyki  Politycznej,  Warszawa  2024
  • Seria:  „Seria  Historyczna – Wydawnictwo  Krytyki  Politycznej”,  50
  • ISBN:  978-83-67805-47-6
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  344, [4]

Piotr M. Majewski przygląda się zjawisku kolaboracji. Omawiając jego specyficzne cechy, formy i uwarunkowania, autor pokazuje, jak kontekst historyczny wpływa na ocenę konkretnych przypadków współpracy z wrogiem. Swoje dociekania Majewski ilustruje przykładami z historii Polski i Europy.

Ćwiek Ziemie
Aktualności, Historia Polski,

Ziemie. Historie odzyskiwania i utraty

  • Autor:  Karolina  Ćwiek-Rogalska
  • Wydawca:  Wydawnictwo  RN,  Warszawa  2024
  • ISBN:  978-83-972751-0-2
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  430, [2]

Karolina Ćwiek-Rogalska przedstawia powojenne dzieje Ziem Zachodnich i Północnych na tle wydarzeń politycznych i ówczesnej propagandy oraz analizuje kwestie budowy pamięci, mitów i ich dekonstrukcji. Używając terminów obszary post-przesiedleniowe oraz poniemieckość, autorka opisuje miejsca, w których doszło do zmian demograficznych.

W książce Ziemie. Historie odzyskiwania i utraty wykorzystane zostały nie tylko dokumenty i pamiętniki, ale również relacje ustne, co pozwoliło oddać głos zarówno dawnym mieszkańcom, jak i nowym osadnikom, w tym wysiedlonym ze wschodu, a także żołnierzom szturmującym Wał Pomorski oraz urzędnikom reprezentującym nowe władze.

Mensebach
Historia Niemiec, Historia Polski, Najnowsze publikacje Instytutu Zachodniego,

Nazista – architekt – fotograf. Fotografie z k(...)

  • Redakcja  merytoryczna:  Artur  Michalak,  Bogumił  Rudawski
  • Wydawcy:  Instytut  Zachodni,  Muzeum  Okręgowe  w  Lesznie,  Poznań,  Leszno  2024
  • Seria:  „Documenta  Occupationis”,  XIX
  • ISBN:  978-83-66412-81-1; 978-83-61701-51-4
  • Oprawa:  twarda
  • Liczba stron:  137, [2]

Alfred Mensebach, który jako członek Technische Nothilfe we wrześniu 1944 roku brał udział w burzeniu Warszawy, fotografował na bieżąco niszczycielską działalność swojego oddziału. Fotografie ze stolicy stały się ważną częścią archiwum gromadzonego w biurze architektonicznym Mensebacha w okupowanym Lesznie. W skład prywatnego archiwum Mensebacha wchodziły też zdjęcia jego projektów architektonicznych oraz różnych nazistowskich uroczystości w Kraju Warty.

Artur Michalak z Muzeum Okręgowego w Lesznie i Bogumił Rudawski z Instytutu Zachodniego usystematyzowali fotograficzną spuściznę Mensebacha, dokonując wyboru ponad 100 ilustracji do opublikowanego tomu. Ponadto we wprowadzeniu do książki autorzy opisali losy nazistowskiego architekta tworzącego dokumentację fotograficzną swojej działalności.